NEDEN TEKNİK TEKSTİL?

     Tekstil ve hazır giyim ürünleri başlangıçta sadece örtünme, barınma ve dekorasyon amacıyla kullanılmıştır.

Bununla beraber son 50 yılda, sektörde devrim niteliğinde gelişmeler yaşanmıştır. Günümüzde giysiler, havadaki ısı değişikliklerine göre vücuda sıcaklık veya serinlik hissi verebilmekte, bazı giysiler 24 saat boyunca nabız, tansiyon, kalp atışı gibi yaklaşık 30 hayati göstergeyi doktora veya bir sağlık merkezine gitmeye gerek kalmadan ölçebilmekte ve bunları ilgili yerlere aktarabilmektedir. Ayrıca, ter tutmayan, nefes alabilen yanmaz kumaşlar; mobil telefon ya da mp3 çalarla birleştirilerek müzik dinlemeye ve iletişim kurmaya olanak sağlayan ve stresi azaltan giysiler; uyumak üzere olan sürücüleri uyandıran araba koltukları, kalp atışlarını dinleyen yatak çarşafları, oda sıcaklığına göre renk değiştiren dokumalar, çelikten 15 kat daha dayanıklı elyaflar gibi çok sayıda yenilikçi ürün geliştirilmiştir. Bu ürünlerin bir kısmının ticareti yapılırken, bir kısmı henüz deneme üretimi aşamasındadır. Teknik tekstiller, son yıllarda kaydettiği büyüme oranıyla, tekstil ve konfeksiyon sanayiinin önemli bir bölümünü oluşturmaya başlamıştır. Teknik tekstiller, tekstil endüstrisinin en dinamik ve en ümit verici alanı olarak görülmektedir. Gün geçtikçe bu alanda yeni ürünler, yeni süreçler, yeni malzemeler üretilmekte ve pazara sunulmaktadır. Bu yönüyle teknik tekstiller, son derece dinamik ve ürünlerin kullanım alanı itibariyle çok geniş olan bir sektördür. Teknik tekstiller alanında yeni ürünlerin keşfi, yeni ihtiyaçları karşılaması ve geleneksel ürün ve malzemelerin yerine ikame edilmesi nedeniyle, büyük potansiyel arz etmektedir.

Tekstil teknolojisindeki ilerlemeler ile tekstil ve hazır giyim sanayinin önemli bir

bölümü yüksek sermaye ve teknoloji yoğun bir sektör haline bürünmektedir. Son 10-15

yıldaki yenilikçi uygulamalar, sektöre yeni bir dinamizm ve ek bir talep getirmiştir. Bu

uygulamalar yakın bir gelecekte pazarın en önemli ve en fazla kar edilen bölümünü

oluşturacaktır. Teknik tekstillerin ekonomik alanı ve önemi, tekstil endüstrisinin kendisinin de

çok ötesine geçmiş olup; teknik tekstiller her türlü ekonomik ve sosyal faaliyetlerimiz

üzerinde etkide bulunmaktadır.

Fiyatlardaki düşme beklentisi nedeniyle tüketicilerin tekstil ve hazır giyim ürünlerine

yönelik harcamalarını azaltması sonucu tekstil ve hazır giyim sektöründe durgunluk

yaşanmaktadır. Tüketicilerin, toplam tüketim harcamaları içinde tekstil ve hazır giyim

ürünlerine ayırdıkları harcama miktarı %11’den % 6’lara düşmüştür. Bu nedenle de bir çok

ülkede aşırı kapasite bulunmakta ve üreticiler işçi çıkarmak durumunda kalmaktadır. Gelişmiş ülkeler fiyat düşürerek pazarda rekabet edemeyeceklerini anlayınca, işgücünün ucuz olduğu  ülkelerin kendileriyle rekabet etmesinin zor olduğu teknik tekstiller ve moda markalı

ürünlerin üretimine yönelmişlerdir. Türk tekstil ve hazır giyim sektörü, gerçekleştirdiği ihracat ve yarattığı istihdam

açısından ülkemizin en önemli sektörlerinin başında gelmektedir. Türkiye dünya hazır giyim

ihracatında altıncı, dünya tekstil ihracatında ise on üçüncü sıradadır. Ayrıca, hazır giyim ve

tekstilde Avrupa Birliği’nin (AB) ikinci büyük tedarikçisidir. Öte yandan, sektör geniş ve

güçlü bir üretim yelpazesi ve kapasitesine sahiptir. İğ sayısı itibariyle dünyada altıncı, rotor

sayısında dördüncüdür. Dokuma ve örgü kapasitesi AB kapasitesinin dörtte biri, terbiye

(boya, baskı, apre) kapasitesi AB düzeyindedir. Pamuk üretiminde ise yaklaşık 900 bin ton ile

dünyada altıncı konumundadır.

Ülkemiz tekstil ve hazır giyim sektörü, bir yandan mevcut yapısı ve koşulları, diğer

yandan dünya pazarlarında son yıllarda yaşanan gelişmeler nedeniyle, küresel rekabette ciddi

sıkıntılar ile karşı karşıyadır. 2005 yılından itibaren dünya tekstil ve hazır giyim pazarlarında

uygulanan kotaların kalkmasıyla, bu sıkıntıların daha da şiddetleneceği beklenmektedir. Bu

nedenle, sektörün moda-markalı ürünler üretmesinin yanı sıra, küresel rekabet açısından

karşılaşacağı sıkıntılardan kurtulması için en önemli araçlardan birisi olduğu düşünülen teknik

tekstiller, bu çalışmanın konusunu oluşturmaktadır. Ayrıca, teknik tekstillerin tekstil sektörü

içerisindeki payının giderek önemli oranlara ulaşacağı da öngörüldüğünden, ülkemizde

geleneksel tekstil ve hazır giyim üretim yapısından teknik tekstillere yönelik dönüşümün

şimdiden sağlanması gerektiğine inanılmaktadır. Bu çerçevede, bu çalışmada teknik

tekstillerin önemi vurgulanmış; dünya ve Türkiye ticaret değerleri tespit edilmeye çalışılarak,

ülkemizin bu sektördeki ihracat imkanları belirlenmeye çalışılmıştır.