T.C. OTTAVA BÜYÜKELÇİLİĞİ
TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ OCAK 2002
KANADA TEKSTIL VE HAZIR GİYİM PAZARI
2000
yılında Kanada hazır giyim ve tekstil sektörü yaklaşık 6 milyar Kanada Doları
(GSYİH’ya en fazla katkıda bulunan sektör olan uçak ve uçak parçalarının
katkısı 16 milyar Kanada Dolarıdır.) tutarında üretim gerçekleştirmiştir.
Tekstil ve Konfeksiyon Sektörünün GSYIH’ya
Katkısı –Milyon Kanada Doları
|
|
1996 |
1997 |
1998 |
1999 |
2000 |
|
Deri ve Deri
Ürünleri |
330 |
328 |
301 |
271 |
222 |
|
Temel Tekstil
Ürünleri |
1,372 |
1,471 |
1,478 |
1,454 |
1,398 |
|
Tekstil Ürünleri |
1,115 |
1,202 |
1,209 |
1,290 |
1,308 |
|
Hazır Giyim
Ürünleri |
2,841 |
3,066 |
3,054 |
2,973 |
3,003 |
Tekstil
sektöründe yaklaşık 950 kadar firma üretim yapmakta ve toplam 56,833 kişi
istihdam edilmektedir. Hazır giyim sektörünün tersine, tekstil sektöründe
üretim büyük firmalar tarafından gerçekleştirilmektedir. Büyük ölçüde yerli
firmaların egemen olduğu hazır giyim sektörüne karşılık, tekstil sektöründe
yabancı firmalar üretimin önemli bir kısmını (yaklaşık %60)
gerçekleştirmektedir.
1994-1999
yılları arasında tekstil sektörü %18,9 oranında büyümüş ve 1994 yılında 9,1
milyar dolar olan pazarın büyüklüğü 2000 yılında 11 milyar dolara ulaşmıştır.
2001 yılında da yaklaşık %2 oranında büyüyeceği tahmin edilmektedir. Üretimin
yaklaşık yarısı (6 milyar dolar civarında) temel tekstil ürünlerinden (iplik,
elyaf gibi) kalan kısım muhtelif tekstil ürünlerinden (ev tekstili gibi)
oluşmaktadır.
Hazır
giyim sanayi sektöründe 1.600 kadar firma faaliyet göstermektedir. Bu
firmaların yaklaşık üçte ikisi 50 veya daha az kişinin çalıştığı firmalardır.
Dolayısıyla, sektör büyük ölçüde orta ve küçük ölçekli işletmeler tarafından
kontrol edilmektedir. Toplam istihdam edilen kişi sayısı ise 100.000
civarındadır. GSYİH’nın yaklaşık %2’si konfeksiyon sektörü tarafından
sağlanmaktadır.
Kanada’nın
hazır giyim pazarı büyüme hızının son yıllarda azaldığı gözlenmektedir. 2000
yılında yaklaşık %4,2 oranında büyüyen pazarı, 2001 yılında ise %2 oranında
büyüyerek ve perakende satış hacmi 18,4 milyar dolara ulaşmıştır.
Hane Başına
Hesaplanmış Perakende Hazır Giyim Harcamaları – 1999 Yılı, Kanada Doları
|
|
KANADA |
ABD |
KADIN |
|
|
|
ELBİSELER |
365 |
10754 |
|
GÖMLEKLER |
211 |
4714 |
|
KOT PANTOLONLAR |
297 |
4290 |
|
ŞORTLAR |
103 |
3061 |
|
KAZAKLAR |
388 |
7112 |
|
IC GİYİM |
325 |
4599 |
ERKEK |
|
|
|
TAKIM
ELBİSELER-SPOR CEKETLER |
489 |
4468 |
|
TAKIM ELBISELER
ICIN GOMLEKLER |
325 |
3894 |
|
SPOR
GÖMLEKLER-TİŞÖRTLER |
127 |
5468 |
|
KAZAKLAR |
160 |
1805 |
|
KOT PANTOLONLAR |
403 |
5758 |
|
ŞORTLAR |
74 |
2618 |
Kaynak: Kanada
İstatistik Kurumu ve Style Dergisi, Haziran 2001
Tekstil
ve hazır giyim sektörü geçtiğimiz yıllarda önemli bir yapısal değişim
geçirmiştir. DTÖ kapsamında tekstil kotalarının tedricen kaldırılması kararı ve
özellikle NAFTA’nın hayata geçirilmesi
sektörün değişimindeki önemli etkenlerdir. Bu gelişmelerin sonucunda
1989-1994 yılları arasında sektörde faaliyet gösteren firmaların yaklaşık üçte
biri kapanmış ve istihdam önemli ölçüde azaltılmıştır.
Emek
yoğun bir sektör olarak kabul edilmesine rağmen, Kanada’da hazır giyim ve
tekstil sektörü, artan rekabete uyum sağlamak amacıyla teknolojiye ve ihracata
yönelmiştir. Sektör sürekli olarak yeni yatırımlarla teknolojiyi yenilemektedir.
Toplam ve çalışan bazında karşılaştırıldığında, yatırımlar konusunda tekstil
sektörü diğer sektörlerin (havacılık sektörü de dahil olmak üzere) önünde
yeralmaktadır. 1990-1999 yılları arasında sektörde toplam 3,1 milyar dolarlık
yatırım gerçekleştirilmiştir. Bu tutarın
yaklaşık 400 milyon doları tekstil sektöründe gerçekleştirilmiştir.
Kanada
çapında hazır giyim sektöründe ücret saat başına ortalama 9-10 dolar
civarındadır. Diğer üretim alanlarındaki ücret (ortalama 16 Kanada Doları/saat)
ile karşılaştırıldığında, düşük sayılmasına rağmen, işçilik ücretleri toplam
maliyetin %27’sini oluşturmuştur. Erkek giyim sektöründe maliyet %34’e kadar
yükselebilmektedir. Diğer imalat sanayi sektörlerinde ise işçilik maliyetin
ancak %15’ini oluşturmaktadır.
Sektörün
1990’lı yılların başında geçirdiği yeniden yapılanma ve Uzak Doğu ülkelerinin
artan rekabeti karşısında, Kanada firmalarının büyük kısmı ihracata yönelmiş ve
bu alanda ciddi bir atılım gerçekleştirilmiştir. 1989 yılında üretimin ancak
%10,9’luk kısmı ihraç edilirken, 1999 yılında bu oran %33’e kadar yükselmiştir.
Özellikle ABD pazarına ciddi ihracat imkanları sağlanmıştır. Sektör, 2000
yılında toplam 3,3 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirmiştir. İhracatın %86’sı
ABD’ne gerçekleştirilmiştir.
NAFTA’nın
sağladığı elverişli ticaret ortamı,
Kanada Dolarının, ABD Doları karşısındaki düşük değeri, ABD’ndeki talebe
Kanada’lı üreticilerin daha hızlı bir şekilde yanıt verebilmesi ve ABD’nde daha
uygun fiyat/kalite arayışı gibi etkenler Kanada’nın ihracatının artmasındaki en
önemli nedenlerdir. 2005 yılında kotaların kaldırılmasının ardından, Kanada’lı
üreticiler açısından en önemli çıkış noktasının ihracat ve özellikle ABD’ne
yönelik ihracat olduğu konusunda görüş birliği bulunmaktadır.
İthalatta
uygulanan gümrük vergileri 1992 yılından bu yana önemli ölçüde düşmüştür.
Kumaşlar için uygulanan vergiler %36, elyaflara uygulanan vergiler %28 oranında
düşmüştür. Kanada’da tekstil ürünleri için gümrük vergileri ortalama %18’dir.
2000 yılında tekstil ithalatından alınan gümrük vergilerinin değeri toplam
tekstil ithalatının %3,4’ü olarak gerçekleşmiştir.
2000
yılında NAFTA dışı ülkelerden yapılan ithalatta alınan gümrük vergilerinin
değeri iplikler için %1,3, elyaflar için %5,4, dokunmuş kumaşlar için %9,9 ve
örme kumaşlar için %12,1 olarak gerçekleşmiştir. Kanada’nın tekstil ithalatının
ancak %5’lik kısmına kota
uygulanmaktadır.
Bölgesel
olarak hazır giyim işletmelerinin %60’ı Quebec eyaletinde yerleşiktir. Bu
çerçevede, üretim ve istihdamın da önemli kısmı bu eyalette gerçekleşmektedir.
Ontario’nun payı ise %25 civarındadır. Şehir bazında ise konfeksiyon sektörü
büyük ölçüde Montreal, Toronto, Winnipeg ve Vancouver’da yoğunlaşmıştır.
Quebec
eyaletinde yerleşik olan Montreal Kanada’nın en önemli moda merkezidir. Toplam
işgücünün yaklaşık %57’si bu şehirde veya bu şehir civarında toplanmaktadır.
Chabanel Caddesi ile Place Bonaventure şehrin moda merkezidir.
Ontario
eyaletinde ise, 23 bin çalışanı ile
Toronto sektörün en önemli ikinci merkezi durumundadır. Yaklaşık 800 firma bu
şehirde faaliyet göstermektedir. Şehrin King-Spadina bölgesi konfeksiyon
merkezi olarak tanınmaktadır.
Winnipeg
sektörün dış giyim merkezi olarak bilinmektedir. Bu bölgedeki üretimin %90’ı
ihraç edilmektedir. Kanada’nın en büyük iki üretici firmasının (Western Glove
Works Limited ve Nygard International) merkezleri bu şehirdedir. Esasen,
Winnipeg’in ön plana çıkması, özellikle hazır giyim sektörünün daha küçük
(dolayısıyla bazı sabit giderlerin daha düşük olabileceği) merkezlere yöneldiğinin
bir göstergesi olarak değerlendirilmektedir.
Sektördeki
firmaların çoğunluğu Kanada’lıdır. Ağırlıklı olarak ABD firmalarının sahip
olduğu Kanada firmalarının toplam üretim içindeki payı sadece %2’dir.
Kanadalı
üreticiler pazar paylarını sürekli olarak ithalat lehine kaybetmektedir. İç
üretimin pazar payı %39’a düşmüştür. 1996-2000 yılları arasında ithalat %35
oranında artmış ve 2000 yılında 4 milyar doları aşmıştır.
|
NAFTA Konfeksiyon Pazarı, 2000, Milyar Kanada $ |
||||
|
|
Meksika |
Kanada |
ABD |
NAFTA |
|
Erkek Giyim |
$8.8 |
$6.1 |
$84.2 |
$99.1 |
|
Kadın Giyim |
$6.1 |
$9.6 |
$141.8 |
$157.5 |
|
Genç-Cocuk Giyim |
$3.0 |
$2.7 |
$47.4 |
$53.1 |
|
Toplam |
$17.9 |
$18.4 |
$273.4 |
$309.7 |
|
|
||||
|
% Dağılım |
||||
|
Erkek Giyim |
49.2 |
33.2 |
30.8 |
32.0 |
|
Kadın Giyim |
34.1 |
52.2 |
51.9 |
50.8 |
|
Genç-Çocuk Giyim |
16.7 |
14.6 |
17.3 |
17.2 |
|
Toplam |
100.0 |
100.0 |
100.0 |
100.0 |
ABD’nin
toplam hane halkı sayısının (101,4 milyon) yaklaşık onda biri kadar hane
halkına sahip olan Kanada’da perakende satışlar ABD’ndeki seviyenin çok altında
kalmaktadır. 2000 yılında ABD’nde sağlanan toplam 273 milyar dolar tutarındaki
hazır giyim ürünleri satışına rağmen, Kanada’da aynı dönemde sadece 18,4 milyar
dolarlık satış gerçekleştirilmiştir.
Hazır
giyim sektörü içinde öne çıkan en önemli alt sektör kadın giyim eşyalarıdır.
Toplam hazır giyim sektörü içinde toplam satışların %52’si kadın giyim
eşyalarından oluşmaktadır. Bu sektörün toplam satış hacmi ise 9,6 milyar
dolardır. Erkek giyim eşyalarına yapılan harcamalar ise 6,1 milyar dolardır
(%33). Öte yandan, erkek giyim ürünlerinde ithalatın pazar payı daha yüksektir.
Kadın
giyim ürünleri arasında en fazla payı üst giyim eşyaları ve pantolonlar
almaktadır. Ürünler itibariyle satışların dağılımı aşağıda gösterilmiştir.
Ürün Kategorisi
|
Meksika |
Kanada
|
ABD |
|
Dış Giyim |
2.5% |
12.2% |
5.9% |
|
Elbiseler |
13.8% |
6.2% |
8.8% |
|
Diğer elbiseler |
19.0% |
13.2% |
15.6% |
|
Pantolonlar |
28.4% |
19.9% |
18.2% |
|
Üst giyim |
18.5% |
22.8% |
26.8% |
|
Spor giyim eşyaları |
2.9% |
4.2% |
5.2% |
|
İç Çamaşırı |
8.8% |
11.7% |
11.7% |
|
Çorap |
3.5% |
4.3% |
4.1% |
|
Aksesuarlar |
2.6% |
5.5% |
3.7% |
|
Toplam |
100% |
100% |
100% |
|
NAFTA Kadın Hazır Giyim Pazarı, 2000 |
|||
|
Ürün kategorisi |
Meksika |
Kanada |
ABD |
Dış Giyim
|
2.5% |
12.2% |
5.9% |
|
--Kışlık paltolar |
a |
3.8% |
a |
Elbiseler
|
13.8% |
6.2% |
8.8% |
Diğer elbiseler
|
19.0% |
13.2% |
15.6% |
|
-- Elbiseler için Pantolonlar |
8.3% |
a |
a |
|
--Takımlar |
7.1% |
2.4% |
5.3% |
|
--Etekler |
2.7% |
3.5% |
5.3% |
|
--Ceketler |
2.1% |
3.0% |
a |
Pantolonlar
|
28.4% |
19.9% |
18.2% |
|
--Kot pantolonlar |
14.3% |
5.3% |
4.9% |
|
--Takımlara uygun pantolonlar |
7.9% |
5.2% |
2.8% |
|
--Günlük pantolonlar |
4.8% |
3.5% |
4.8% |
Üst giyim
|
18.5% |
22.8% |
26.8% |
|
--Bluz/Gömlek |
14.8% |
5.9% |
9.3% |
|
--Süeterler |
N/A |
5.3% |
7.1% |
Spor Giyim
|
2.9% |
4.2% |
5.2% |
İç Çamaşırı
|
8.8% |
11.7% |
11.7% |
|
--Sütyenler |
2.9% |
a |
5.0% |
Çoraplar
|
3.5% |
4.3% |
4.1% |
|
(a)
% 1’den daha az. |
|||
|
FİYAT ARALIĞI Kanada Doları |
TOPLAM PAZAR PAYI % |
PERAKENDE SATIŞ NOKTALARININ PAYLARI% |
||
|
|
|
BÜYÜK
MAĞAZA ZİNCİRLERİ |
BAĞIMSIZ
MAĞAZALAR |
İNDİRİMLİ
SATIŞ MAĞAZALARI |
|
25 Kan. $ Altında |
24,8 |
17,5 |
3,9 |
53,3 |
|
25-49 Kan. $ Arası |
28,4 |
22,4 |
17,1 |
38,2 |
|
50-75 Kan. $ Arası |
14,4 |
21,8 |
20,6 |
6,9 |
|
76-99 Kan.$ Arası |
12,6 |
19,9 |
12,0 |
0,9 |
|
100-150 Kan. $ Arası |
11,0 |
13,5 |
20,9 |
0,7 |
|
150 Kan. $ Üstü |
9,8 |
4,9 |
25,5 |
- |
|
Toplam |
100 |
100 |
100 |
100 |
* Kaynak : Style Dergisi-Mayıs 2001, Kanada
İstatistik Kurumu verilerine dayanılarak yapılan hesaplama
Erkek giyim ürünleri arasında ise en
fazla satış pantolonlar, dış giyim ve elbiselerde gerçekleşmektedir.
Türkiye’den yapılan ithalatta da kadın/erkek pantolonları hazır giyim ürünleri
arasında en fazla paya sahiptir.
|
NAFTA Erkek Hazır Giyim
Pazarı, 2000 |
|||
Ürün Kategorisi
|
Meksika |
Kanada |
ABD |
|
Dış Giyim |
3.5% |
15.7% |
8.1% |
|
Elbiseler (1) |
21.7% |
15.0% |
9.1% |
|
Pantolonlar |
38.8% |
26.5% |
28.5% |
|
Gömlekler |
15.3% |
15.4% |
22.8% |
|
Üst giyim |
6.2% |
8.5% |
6.6% |
|
Spor giyim eşyaları |
3.7% |
4.2% |
5.3% |
|
İç Çamaşırı |
3.0% |
3.7% |
4.1% |
|
Pijamalar |
0.4% |
1.0% |
4.0% |
|
Çoraplar |
2.3% |
2.9% |
3.9% |
|
Aksesuarlar |
5.1% |
7.1% |
7.6% |
|
Toplam |
100% |
100% |
100% |
|
(1)
Takım elbiseler, spor ceketler |
|||
|
NAFTA Erkek Hazır Giyim Pazarı, 2000 |
|||
|
Ürün Kategorisi |
Meksika |
Kanada |
ABD |
Dış Giyim
|
3.5% |
15.7% |
8.1% |
|
--Deri ceketler |
A |
2.7% |
a |
Takım Elbiseler
|
21.7% |
15.0% |
9.1% |
|
--Elbiseler |
17.8% |
7.5% |
5.7% |
|
--Spor Ceketler |
1.9% |
a |
2.0% |
Pantolonlar
|
38.8% |
26.5% |
28.5% |
|
--Elbise Pantolonları |
11.2% |
5.1% |
5.2% |